از آمبولانس و سرطان تا کمبود پرستار؛ نقشه راه سلامت همدان برای عبور از چالش‌ها

نظام سلامت همدان در شرایطی مسیر توسعه و نوسازی را دنبال می‌کند که همزمان با افزایش نیازهای درمانی، موضوعاتی همچون کمبود نیروی پرستاری، فرسودگی بخشی از تجهیزات، تأمین منابع مالی برای پروژه‌های بزرگ درمانی و ضرورت تقویت برنامه‌های پیشگیرانه نیز در دستور کار قرار گرفته است.

به گزارش فردای همدان، غلامرضا کلوندی، سرپرست دانشگاه علوم پزشکی همدان در نشست خبری با خبرنگاران با تأکید بر اینکه سلامت مردم تنها با اقدامات وزارت بهداشت تأمین نمی‌شود، اظهار داشت: بخش عمده عوامل اثرگذار بر سلامت خارج از حوزه مستقیم وزارت بهداشت قرار دارد و همکاری مجموعه دستگاه‌های اجرایی، خانواده‌ها، رسانه‌ها و مردم برای ارتقای شاخص‌های سلامت ضروری است.

 

وی با اشاره به تغییر رویکرد نظام سلامت از درمان‌محوری به سلامت‌محوری، بیان کرد: پیشگیری باید پیش از بروز بیماری مورد توجه قرار گیرد و خانواده به عنوان نخستین حلقه در این زنجیره، نقش مهمی در ارتقای سلامت دارد.

 

کلوندی افزود: بسیاری از خانواده‌ها برای دریافت اطلاعات پزشکی به فضای مجازی مراجعه می‌کنند و به همین دلیل افزایش سواد سلامت و هدایت مردم به سمت منابع معتبر، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

 

وی بیماری‌های قلبی و عروقی، سکته‌های مغزی، چاقی و اضافه‌وزن و سرطان را از جمله چالش‌های مهم سلامت عنوان کرد و گفت: اصلاح تغذیه، افزایش فعالیت بدنی، مدیریت استرس و توجه به سلامت روان باید از خانواده آغاز شود.

 

ورود ۳۶ آمبولانس به چرخه خدمت

 

یکی از برنامه‌های مهم دانشگاه علوم پزشکی همدان در بخش خدمات فوریتی، تقویت ناوگان آمبولانس است.

 

سرپرست دانشگاه علوم پزشکی همدان از تأمین ۳۶ دستگاه آمبولانس برای استان خبر داد و گفت: ۲۵ دستگاه از این تعداد در کمتر از سه ماه از محل منابع داخلی دانشگاه تأمین شده است.

 

به گفته کلوندی، برای خرید این ۲۵ دستگاه حدود ۱۰۰ میلیارد تومان اعتبار اختصاص یافته و افزایش نرخ ارز، قیمت هر آمبولانس را از حدود ۲۰ میلیارد تومان به نزدیک ۳۰ میلیارد تومان رسانده است.

 

وی همچنین از اختصاص ۳۰۰ میلیارد تومان برای طرح‌های عمرانی حوزه سلامت استان خبر داد و افزود: ۱۵۰ میلیارد تومان از منابع سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی و ۱۵۰ میلیارد تومان نیز از منابع سازمان اورژانس کشور برای این طرح‌ها در نظر گرفته شده است.

 

مرکز جامع سرطان در مسیر توسعه

 

کلوندی در ادامه با اشاره به وضعیت مرکز جامع سرطان همدان گفت: ساختار سازمانی این مرکز ارتقا یافته و با این تغییر، امکان توسعه خدمات تخصصی و تأمین تجهیزات مورد نیاز آن در سطوح بالاتر فراهم شده است.

 

وی اعتبار مورد نیاز برای تکمیل مرکز را قابل توجه دانست و اظهار کرد: حدود یک همت برای بخش ساختمانی و حدود یک همت نیز برای تجهیزات مورد نیاز برآورد شده است.

 

به گفته وی، رایزنی با بانک‌ها برای تأمین بخشی از منابع مالی پروژه ادامه دارد.

 

کمبود ۸۰۰ پرستار

 

تأمین نیروی انسانی نیز یکی دیگر از چالش‌های نظام سلامت استان است.

 

سرپرست دانشگاه علوم پزشکی همدان با اشاره به کمبود نیروی پرستاری گفت: در حال حاضر حدود ۸۰۰ پرستار در سطح استان کمبود وجود دارد و تأمین نیروی انسانی مورد نیاز مراکز درمانی از موضوعات مهم دانشگاه است.

 

کلوندی همچنین از پیگیری مطالبات و کارانه کارکنان خبر داد و تأکید کرد که رفع دغدغه‌های معیشتی و حرفه‌ای کارکنان، در کنار افزایش کیفیت خدمات درمانی باید مورد توجه قرار گیرد.

 

نقش خیرین در توسعه خدمات درمانی

 

وی مشارکت خیرین سلامت را یکی از ظرفیت‌های مهم استان دانست و از اجرای طرح‌هایی برای بهسازی بیمارستان سینا و توسعه خدمات توانبخشی تخصصی و آموزشی کودکان با مشارکت خیرین خبر داد.

 

کلوندی همچنین درباره فعالیت افراد فاقد صلاحیت در حوزه سلامت هشدار داد و گفت: مردم باید خدمات پزشکی و درمانی را از افراد دارای صلاحیت و مراکز مجاز دریافت کنند، چرا که مداخلات غیرعلمی به‌ویژه برای بیماران قلبی و افراد دچار سکته مغزی می‌تواند عوارض جدی به همراه داشته باشد.

 

وی در پایان تأکید کرد که ارتقای سلامت جامعه نیازمند همراهی مردم، رسانه‌ها و همه دستگاه‌های مسئول است.

نبض اورژانس همدان با ۷۷ آمبولانس می‌تپد؛ ضرورت نوسازی ناوگان فوریت‌های پزشکی

 

محمد ربیع یگانه، رئیس مرکز اورژانس پیش‌بیمارستانی و مدیریت حوادث دانشگاه علوم پزشکی همدان در ادامه با تشریح وضعیت خدمات فوریت‌های پزشکی استان گفت: شبکه اورژانس همدان دارای ۷۰ پایگاه زمینی، یک پایگاه هوایی، ۶ موتورلانس، یک اتوبوس‌آمبولانس و یک اتاق عمل سیار است.

وی افزود: حدود ۶۰۰ نیروی انسانی شامل پزشکان، پرستاران، کارشناسان هوشبری و کارشناسان فوریت‌های پزشکی به صورت شبانه‌روزی در این شبکه فعالیت می‌کنند.

۹۶ هزار مأموریت در یک سال

یگانه با اشاره به حجم بالای فعالیت اورژانس استان اظهار کرد: طی سال گذشته حدود ۳۳۰ هزار تماس با واحد ارتباطات و کنترل عملیات اورژانس برقرار شد که نزدیک به ۹۶ هزار مورد آن به مأموریت منجر شد.

به گفته وی، بیش از ۳۴ هزار مورد مشاوره و آموزش پزشکی، دارویی و پرستاری نیز به تماس‌گیرندگان ارائه شده است.

رئیس مرکز اورژانس پیش‌بیمارستانی و مدیریت حوادث دانشگاه علوم پزشکی همدان همچنین از حدود پنج هزار و ۸۰۰ مورد هدایت و ارجاع درمانی در استان خبر داد؛ خدماتی که به طور میانگین روزانه حدود ۱۶ مورد را شامل می‌شود.

بخشی از ناوگان از عمر استاندارد عبور کرده است

با وجود این حجم از فعالیت، وضعیت سنی آمبولانس‌های استان یکی از دغدغه‌های جدی اورژانس همدان محسوب می‌شود.

یگانه گفت: اکنون ۷۷ دستگاه آمبولانس در سطح استان فعال است که ۳۲ دستگاه بیش از ۲۰ سال عمر دارند و ۵۳ دستگاه نیز در بازه سنی ۱۵ تا ۲۰ سال قرار گرفته‌اند.

وی افزود: ۱۲ دستگاه آمبولانس بین هشت تا ۱۰ سال و ۱۰ دستگاه نیز کمتر از پنج سال عمر دارند؛ بنابراین بخش قابل توجهی از ناوگان به نوسازی یا بازسازی نیاز دارد.

آمبولانس‌های جدید در راه

رئیس مرکز اورژانس پیش‌بیمارستانی و مدیریت حوادث دانشگاه علوم پزشکی همدان ورود آمبولانس‌های جدید را یکی از راهکارهای کاهش فرسودگی ناوگان دانست و گفت: تفاهم‌نامه تأمین ۲۵ دستگاه آمبولانس جدید برای استان منعقد شده و بخشی از این آمبولانس‌ها تاکنون وارد همدان شده‌اند.

یگانه همچنین از افزوده شدن ۶ دستگاه آمبولانس جدید در هفته دولت خبر داد و گفت: یک دستگاه خودروی فرماندهی نیز برای اورژانس استان تأمین شده که به‌زودی وارد چرخه خدمت می‌شود.

همدان به پایگاه‌های بیشتری نیاز دارد

توسعه پایگاه‌های اورژانس نیز یکی دیگر از نیازهای استان است.

یگانه با اشاره به استانداردهای کشوری اظهار کرد: به ازای هر ۲۵ هزار نفر جمعیت باید یک پایگاه اورژانس شهری وجود داشته باشد و بر این اساس، همدان به حدود ۶۶ پایگاه شهری نیاز دارد.

وی افزود: در محورهای جاده‌ای نیز بر اساس استانداردها باید به ازای هر ۲۵ کیلومتر یک پایگاه اورژانس وجود داشته باشد که در این بخش نیز کمبودهایی وجود دارد.

رئیس مرکز اورژانس پیش‌بیمارستانی و مدیریت حوادث دانشگاه علوم پزشکی همدان، توسعه پایگاه‌های جدید، نوسازی پایگاه‌های فرسوده و ایجاد زیرساخت‌های مورد نیاز ستاد فرماندهی اورژانس را از برنامه‌های در دست پیگیری عنوان کرد.

یگانه تأکید کرد: هدف نهایی این اقدامات، کاهش زمان رسیدن نیروهای اورژانس بر بالین بیمار، افزایش دسترسی مردم به خدمات فوریت‌های پزشکی و ارتقای کیفیت خدمات پیش‌بیمارستانی در سراسر استان است.

 

داروخانه‌ها در خط مقدم سلامت؛ تأکید همدان بر تأمین پایدار و مصرف منطقی دارو

امیر بهاری فر، سرپرست معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی همدان نیز در ادامه با تشریح وضعیت دارویی استان اظهار کرد: با وجود شرایط موجود و مشکلات ناشی از عوامل مختلف، تلاش‌های وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو موجب شده است در شرایط فعلی کمبود جدی و بحران‌زا در حوزه دارو وجود نداشته باشد.

 

وی افزود: ذخایر استراتژیک دارویی کشور به شکلی مدیریت شده که امکان تأمین و توزیع دارو در شرایط مختلف فراهم باشد.

 

مردم کمبود دارو را از کجا اعلام کنند؟

 

بهاری فر با اشاره به احتمال کمبود برخی اقلام دارویی گفت: شهروندان در صورت مواجهه با کمبود دارو می‌توانند موضوع را از طریق سامانه ۱۹۰ اعلام کنند تا کارشناسان حوزه غذا و دارو نسبت به بررسی و پیگیری آن اقدام کنند.

 

وی افزود: این سامانه می‌تواند مسیر ارتباطی مردم با مجموعه‌های مسئول برای طرح مشکلات مربوط به تأمین و دسترسی به دارو باشد.

 

عوامل مؤثر بر قیمت دارو

 

سرپرست معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی همدان درباره سازوکار تعیین قیمت دارو نیز توضیح داد و گفت: قیمت‌گذاری دارو بر اساس قوانین و مقررات مربوط به امور پزشکی و دارویی و مطابق ماده ۲۰ انجام می‌شود و کمیسیون قیمت‌گذاری دارو نیز اعضا و فرآیند قانونی مشخصی دارد.

 

بهاری فر اظهار کرد: قیمت مواد اولیه، هزینه انرژی، نیروی انسانی و سایر هزینه‌های تولید از جمله عوامل اثرگذار بر قیمت دارو هستند و در مورد برخی اقلام وارداتی، نرخ ارز نیز بر قیمت‌گذاری تأثیر دارد.

 

نقش داروساز به تحویل نسخه محدود نمی‌شود

 

بخش دیگری از سخنان بهاری فر به نقش داروساز در فرآیند درمان اختصاص داشت؛ نقشی که به گفته وی بسیار فراتر از تحویل دارو بر اساس نسخه پزشک است.

 

وی گفت: داروخانه یک محیط علمی و تخصصی است و داروساز می‌تواند در زمینه مشکلات مرتبط با دارو، تداخلات دارویی، نحوه صحیح مصرف، توجه به نسخه تجویزی، مصرف منطقی دارو و آگاهی‌بخشی درباره عوارض ناخواسته دارویی به بیمار کمک کند.

 

سرپرست معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی همدان تأکید کرد: خدمات دارویی باید مبتنی بر دانش روز و آموزه‌های علمی ارائه شود.

 

بهاری فر افزود: داروخانه‌ها یکی از حلقه‌های مهم نظام سلامت هستند و داروسازان با ارائه مشاوره علمی و آموزش صحیح می‌توانند نقش مؤثری در جلوگیری از مصرف نادرست دارو و ارتقای سلامت جامعه ایفا کنند.